Roald Dahl’dan Senin Gibi Biri – Belgin Çallı

İlk kez okuduğum Roald Dahl hikâyelerini sevdim. Senin Gibi Biri on beş öyküden oluşan bir hikâye kitabı. Arka kapağında şöyle tanıtılıyor: “Sıra dışının krallığına hoş geldiniz! Roald Dahl, bu kez sürpriz ve gerilim dolu öyküleriyle yetişkinlerin aklına ve yüreğine sesleniyor.” 1916 yılında Norveçli bir ailenin çocuğu olarak Galler’de doğan Dahl’ı daha ziyade çocuk kitaplarından biliyor olabiliriz, mesela Charlie’nin Çikolata Fabrikası ve Matilda gibi.

Yetişkinlere seslenen Senin Gibi Biri, 1949 yılında basılmış. Hikâyelerinin muzip bir dili var. İlk cümlelerden okuru yakalamayı ve acaba ne olacak diye merak ettirmeyi başarıyor. Kahramanların başına neler geleceğini merak ederken anlatımdaki muzip dile rağmen psikolojik bir gerilimin içinde buluyorsunuz kendinizi. Bu gerilim hikayelerin sürprizli sonlarından daha etkileyici bana kalırsa. Hikayelerin büyük kısmında konu bahis, iddia ya da kumar. Kendinizden alabildiğine emin olduğunuz bir konuda en fazla neyin üzerine bahse girerdiniz? Kazanma hırsı mantığa galip gelir mi? Anılar bizi yanıltabilir mi? Sevgi bazen öldürücü müdür? Doğa bize seslenir mi? Soruları okudukça çoğaltabiliriz. Roald Dahl’ın hikayelerinde bu soruların yanıtlarının ötesinde insanın en temel özelliklerinden biriyle karşılaşıyoruz, zaaflarıyla. İnsan zaafları olan ve zaaflarına kolaylıkla yenilen bir varlıktır. Bu zayıflığı insanı bazen varını yoğunu bir iddiaya yatırmaya ikna ederken bazen olmadık intikam oyunları oynatır. Roald Dahl’ın hikayelerini okurken kahramanların en çok bu yönlerini gördüm.

Senin Gibi Biri’ndeki on beş hikaye içinde en sevdiğim öyküler Tat, Kurbanlık Kuzu, Ganyot (kelime anlamı kumar oyunlarında ve bahislerde ortaya konulan toplu paraymış), Zehir ve Otomatik Dev Grameritör oldu.

Ek bir bilgi olarak Roald Dahl’ın kitaplarını yazdığı Buckinghamshire köyündeki evinin – Londra’ya bir saat uzaklıktaymış – müzeye dönüştürüldüğünü belirteyim. İçinde kitaplarını yazdığı masası, özel eşyaları ve kitaplarını simgeleyen objeler varmış. Belki bir gün yolumuz düşer kim bilir. Ayrıca kurucusu olduğu Roald Dahl Vakfı çocuklara eğitim ve sağlık gibi konularda destek oluyor.

İyi okumalar.

  • Senin Gibi Biri – Roald Dahl
  • Can Yayınları – Öykü
  • Çeviri: Tülin Cansunar
  • 315 sayfa

10.02.1980. İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Bölümü mezunu. Felsefe Grubu Öğretmeni.